کاربرد هوش مصنوعی در تریاژ و مراقبت‌های پرستاری دریایی: گامی نوین در ارتقای سلامت دریانوردان The application of artificial intelligence in triage and maritime nursing care: A new step in enhancing the health of sailors 1 1 نامه به سردبیر 2 Letter to the Editor 237 238 2024/12/28 1403/10/8 2025/03/1 1403/12/11 آمنه مرزبان Ameneh Marzban گروه سلامت در بلایا و فوریتها، دانشکده مدیریت و اطلاع رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران amenemarzban@yahoo.com Artificial Intelligence Nursing Triage Sea هوش مصنوعی پرستاری تریاژ دریا 1. Emami P, Sistani M, Marzban A. The Future of CPR: Leveraging Artificial Intelligence for Enhanced Cardiopulmonary Resuscitation Outcomes. The Journal of Tehran University Heart Center. 2024;19(2):77-8. doi:10.18502/jthc.v19i2.16194##2. Tu K-C, Eric Nyam T-T, Wang C-C, Chen N-C, Chen K-T, Chen C-J, et al. A computer-assisted system for early mortality risk prediction in patients with traumatic brain injury using artificial intelligence algorithms in emergency room triage. Brain sciences. 2022;12(5):612. doi:10.3390/brainsci12050612 ##3. Ahmadzadeh B, Patey C, Hurley O, Knight J, Norman P, Farrell A, et al. Applications of Artificial Intelligence in Emergency Departments to Improve Wait Times: Protocol for an Integrative Living Review. JMIR Research Protocols. 2024;13(1):e52612. doi:10.2196/52612##4. Emami P, Marzban A. The synergy of artificial intelligence (ai) and geographic information systems (gis) for enhanced disaster management: opportunities and challenges. Disaster Medicine and Public Health Preparedness. 2023:1-3. doi:10.1017/dmp.2023.174##5. Marzban A, Moafi M, Emami P. Artificial intelligence and Nursing: Dawn of a new era? Iranian Journal of Emergency Medicine. 2023;10(1):e18-e. doi:10.47799/pimr.1001.01 ##6. Durlik I, Miller T, Kostecka E, Tuński T. Artificial Intelligence in Maritime Transportation: A Comprehensive Review of Safety and Risk Management Applications. Applied Sciences. 2024;14(18):8420. doi:10.3390/app14188420 ##7. Madsen PM, Dillon RL, Morris ET. Using near misses, artificial intelligence, and machine learning to predict maritime incidents: a US Coast Guard case study. Risk analysis. 2024. doi:10.1111/risa.15075 ##8. Razzaki S, Baker A, Perov Y, Middleton K, Baxter J, Mullarkey D, et al. A comparative study of artificial intelligence and human doctors for the purpose of triage and diagnosis. arXiv preprint arXiv:180610698. 2018.## ##

ارزیابی تاثیر عصاره الکلی و آبی ریشه گیاه تنگرس (Amygdalus lycioides Spach var. horrida) بر درمان سرطان پروستات Evaluation of the effects of alcoholic and aqueous extracts of the root of the tangress plant (Amygdalus lycioides Spach var. horrida) on prostate cancer treatment 1 1 زمینه و هدف: سرطان پروستات پس از سرطان ریه، دومین سرطان شایع در مردان جهان و پس از سرطان معده، دومین سرطان شایع در مردان ایران است. به منظور کنترل این بیماری، استفاده از روش‌هایی با حداقل عوارض جانبی اهمیت ویژه‌ای دارد. یکی از این روش‌ها بهره‌گیری از ترکیبات دارویی موجود در منابع طبیعی مانند گیاهان دارویی است. این مطالعه با هدف بررسی اثر عصاره‌های متانولی و آبی ریشه گیاه تنگرس بر سلول‌های سرطانی پروستات انجام شد. روش‌ها: در این مطالعه، اثر سمیت سلولی عصاره‌های متانولی و آبی ریشه گیاه تنگرس بر رده سلولی سرطانی پروستات (PC3) در غلظت‌های مختلف 1000، 500، 250، 125، 62.5، 31.25، 15.6 (µg/ml) طی 48 ساعت بررسی شد. میزان IC50 عصاره‌ها تعیین و تحلیل آماری با آزمون ANOVA دوطرفه و آزمون t مستقل انجام شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد که هر دو عصاره تأثیر قابل توجهی بر کاهش حیات سلولی دارند. میزان IC50 برای عصاره‌های متانولی و آبی به ترتیب 184.8 و 148.8 میکروگرم بر میلی‌لیتر بود. نتایج آزمون آماری ANOVA دوطرفه نشان داد که غلظت‌های مختلف هر دو عصاره در مقایسه با گروه کنترل اختلاف معنی‌داری دارند (P<0.05). همچنین، آزمون t-test بین دو عصاره نشان داد که اختلاف معنی‌داری بین IC50 آن‌ها وجود ندارد. نتیجه‌گیری: یافته‌های این مطالعه نشان می‌دهد که عصاره‌های متانولی و آبی ریشه گیاه تنگرس اثر مهاری قابل قبولی بر سلول‌های سرطانی پروستات دارند. با توجه به عدم تفاوت معنی‌دار بین اثرات دو عصاره، هر دو می‌توانند به عنوان گزینه‌های بالقوه در تحقیقات بیشتر برای درمان سرطان پروستات مورد بررسی قرار گیرند. 2 Background and Aim: Prostate cancer, after lung cancer, is the second most common cancer in men worldwide and the second most common cancer in Iranian men after stomach cancer. To control this disease, methods with minimal side effects are of particular importance. One such method is the use of medicinal compounds found in natural resources such as medicinal plants. This study aimed to evaluate the effects of methanolic and aqueous extracts of the root of the Tangress plant on prostate cancer cells. Methods: In this study, the cytotoxic effects of the methanolic and aqueous extracts of the Tangress root were investigated on prostate cancer cell lines (PC3) at concentrations of 1000, 500, 250, 125, 62.5, 31.25, and 15.6 (µg/ml) over 48 hours. The IC50 values of the extracts were determined, and statistical analysis was performed using a two-way ANOVA and independent t-test. Results: The results showed that both extracts significantly reduced cell viability. The IC50 values for the methanolic and aqueous extracts were 184.8 and 148.8 µg/ml, respectively. The two-way ANOVA test showed that the different concentrations of both extracts significantly differed from the control group (P<0.05). Additionally, the t-test between the two extracts showed no significant difference between their IC50 values. Conclusion: The findings of this study suggest that both methanolic and aqueous extracts of the Tangress plant root have a considerable inhibitory effect on prostate cancer cells. Given the lack of a significant difference between the effects of the two extracts, both could be potential candidates for further research in prostate cancer treatment. 239 245 2024/12/282024/06/7 1403/3/18 2025/03/12025/03/1 1403/12/11 میترا آرمان Mitra Arman استادیار گروه زیست شناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران mitraarman2003@yahoo.com حسین امینی زاده Hossein Amini Zadeh 1- دانشجوی کارشناسی ارشد زیست شناسی گرایش فیزیولوژی جانوری، گروه زیست شناسی، دانشگاه پیام نور مرکز بین الملل قشم h_maybodi@yahoo.com مصطفی علینقی زاده Mostafa Alinaghizadeh دانشگاه پیام نور مرکز بین الملل قشم alinaghizadeh@pnu.ac.ir مجتبی نادری Mojtaba Naderi دانشگاه پیام نور مرکز بین الملل قشم mojtabanaderi64@pnu.ac.ir حسین جعفری Hosein Jaferi دانشکده علوم پایه، دانشگاه امام حسین (IHU)، تهران، ایران. jafarih55@yahoo.com سعید تمدنی جهرمی Saeid Tamadoni Jahromi پژوهشکده اکولوژی خلیج‌فارس و دریای عمان، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، ترویج و آموزش کشاورزی، بندرعباس، ایران stamadoni@gmail.com Tangress plant Aqueous extract Methanolic extract Prostate cancer. گیاه تنگرس عصاره آبی عصاره متانولی سرطان پروستات. 1. Ghod Elahi M, Hekmati M, Esmaeili D, Ziarati P, Yousefi M. Antibacterial Activity of Modified Carvacrol against Staphylococcus epidermidis and Pseudomonas aeruginosa. J Prev Complement Med. 2022; 1(4): 192-196. doi: 10.22034/ncm.2022.350997.1051##2. Tabatabaei SM, Amin G, Jalali SG, Atoofi Hemmat M, Afshari F. Ethnopharmacology of Amygdalus lycioides Spach var. horrida in eastern Isfahan province. J Med Plants Res. 2018;17(66):38-49.##3. Präbst K, Engelhardt H, Ringgeler S, Hübner H. Basic colorimetric proliferation assays: MTT, WST, and resazurin. In: Cell viability assays: methods and protocols. 1st ed. Springer; 2017. p. 1-17. doi:10.1007/978-1-4939-6960-9_1##4. Zhang FY, Du GJ, Zhang L, Zhang CL, Lu WL, Liang W. Naringenin enhances the anti-tumor effect of doxorubicin through selectively inhibiting the activity of multidrug resistance-associated proteins but not P-glycoprotein. Pharm Res. 2009;26(4):914-925. doi:10.1007/s11095-008-9793-y##5. Torricelli P, Ricci P, Provenzano B, Lentini A, Tabolacci C. Synergic effect of α-tocopherol and naringenin in transglutaminase-induced differentiation of human prostate cancer cells. Amino Acids. 2011;41(5):1207-1214. doi:10.1007/s00726-010-0788-8##6. Asai A, Sugawara T, Ono H, Nagao A. Biotransformation of fucoxanthinol into amarouciaxanthin a in mice and HepG2 cells: formation and cytotoxicity of fucoxanthin metabolites. Drug Metab Dispos. 2004;32(2):205-211. doi:10.1124/dmd.32.2.205##7. Absher M. Hemocytometer counting. In: Tissue culture. 1st ed. Academic Press; 1973. p. 395-397. doi:10.1016/B978-0-12-427150-0.50098-X##8. Ghaed Amini N, Hejazi SH, Morshedtalab Z, Hamid Reza S, Choopani A, Choopani A. Therapeutic effect of hydroalcoholic extract of Moringa oleifera and sulfurphane on melanoma caused by B16f10 cell line in mouse model C57bl/6. J Prev Complement Med. 2023; 2(2): 92-101. doi: 10.22034/ncm.2023.402361.1089##9. Athukorala Y, Jung WK, Vasanthan T, Jeon YJ. An anticoagulative polysaccharide from an enzymatic hydrolysate of Ecklonia cava. Carbohydr Polym. 2006;66(2):184-191. doi:10.1016/j.carbpol.2006.03.002##10. Cavalloro V, Bracco F, Collina S, Martino E. Focus on phytochemical and pharmacological profile of Prunus lycioides (= Amygdalus lycioides). Mini Rev Med Chem. 2020;20(20):2207-2214. doi:10.2174/1389557520666200730153653##11. Gaggeri R, Rossi D, Hajikarimian N, Martino E, Bracco F, Grisoli P, et al. Preliminary study on TNFα-blocker activity of Amygdalus lycioides Spach extracts. Open Nat Prod J. 2010;3(1):20-25. doi:10.2174/1874848101003010020##12. Harish Kumar G, Chandra Mohan KVP, Jagannadha Rao A, Nagini S. Nimbolide a limonoid from Azadirachta indica inhibits proliferation and induces apoptosis of human choriocarcinoma (BeWo) cells. Investig New Drugs. 2009;27(3):246-252. doi:10.1007/s10637-008-9170-z##13. Hatkevich T, Ramos J, Santos-Sanchez I, Patel YM. A naringenin-tamoxifen combination impairs cell proliferation and survival of MCF-7 breast cancer cells. Exp Cell Res. 2014;327(2):331-339. doi:10.1016/j.yexcr.2014.05.017##14. Hongxiang H, Ping C, Chengji W. 3-(4, 5-dimethylthiazol-2-yl)-2, 5-diphenyl-tetrazolium bromide colorimetric assay for cytotoxicity induced by glioma basic protein-specific immune RNA. J Fourth Mil Med Univ. 1992;13(3):202-204.##15. Ibrahim N, Kebede A. In vitro antibacterial activities of methanol and aqueous leave extracts of selected medicinal plants against human pathogenic bacteria. Saudi J Biol Sci. 2020;27(9):2261-2268. doi:10.1016/j.sjbs.2020.06.047##16. Ibrahim MM, Porreca F, Lai J, Albrecht PJ, Rice FL, Khodorova A, et al. CB2 cannabinoid receptor activation produces antinociception by stimulating peripheral release of endogenous opioids. Proc Natl Acad Sci U S A. 2005;102(8):3093-3098. doi:10.1073/pnas.0409888102##17. Gheibi N, Sufi Abadi M, Sirati Sabet M, Jahani Hashemi H, Karimfar MH. Effect of wild almond (Amygdalus lycioides) root extract on blood glucose levels in healthy and diabetic rats. J Ilam Univ Med Sci. 2014;22(2):32-38.##18. Litwin MS, Tan HJ. The diagnosis and treatment of prostate cancer: a review. JAMA. 2017;317(24):2532-2542. doi:10.1001/jama.2017.7248##19. Abdolahi-Majd M, Hassanshahi G, Vatanparast M, Karimabad MN. Investigation of the effect of Prunus amygdalus amara on the expression of some genes of apoptosis and immortality in breast cancer cells (MCF-7). Curr Drug Res Rev. 2022;14(1):73-79. doi:10.2174/258997751366621120209443318## ##

تجربه های جهانی حملات CBRNE و تروریسم دریایی- درس‌آموخته‌ها Global experiences of CBRNE attacks and maritime terrorism: Lessons learned 1 1 زمینه و هدف: در دهه‌های اخیر، با ظهور ابزارهای کشتارجمعی، مانند سلاح‌های شیمیایی، بیولوژیک، رادیولوژیکی، هسته‌ای و انفجاری تروریسم دریایی به یکی از مهم‌ترین تهدیدات امنیت بین‌المللی تبدیل شده است. توانایی گروه‌های تروریستی برای دسترسی به فناوری‌های پیچیده و انجام حملات در محیط‌های دریایی، یک چالش جدید را برای جامعه جهانی ایجاد کرده است. چنین اقداماتی نه تنها جان هزاران نفر را به خطر می‌اندازد، بلکه می‌تواند زیرساخت‌های کلیدی مانند بنادر، خطوط کشتیرانی و منابع اقتصادی جهانی را تخریب کند. حملات تروریستی مانند نفتکش «لیمبورگ» در یمن (2002) و برنامه‌های احتمالی القاعده برای استفاده از مواد شیمیایی در پایگاه‌های نظامی نشان‌دهنده جدی بودن این تهدیدات است. لذا تمرکز بر تحلیل تجربیات موفق جهانی، مانند اجرای کدهای امنیتی کشتی‌رانی (ISPS)، می‌تواند الگوهایی عملی برای کاهش آسیب‌پذیری زیرساخت‌های حیاتی ارائه دهد. روشها: این مقاله به صورت مرور اجمالی و هدفمند طراحی شده است. این روش با هدف شناسایی، بررسی و تحلیل مطالعات انجام شده در زمینه تهدیدات تروریسم دریایی و استفاده از سلاح‌های CBRNE (شیمیایی، بیولوژیکی، رادیولوژیکی، هسته‌ای) و ارائه‌ تصویری جامع از مطالعات انجام شده در بازه‌ زمانی 1900 تا 2024 و شناسایی درس‌آموخته‌های این تحقیقات انجام شده است. یافته ها: 17 حادثه مرتبط در این مطالعه مورد بررسی قرار گرفت. یافته ها نشان داد که بیشتر حوادث در مناطق حساس ژئوپلیتیکی مانند تنگه هرمز و جنوب شرق آسیا رخ داده است که نشان‌دهنده ارتباط مستقیم میان تنش‌های منطقه‌ای و آسیب‌پذیری دریایی است. این تهدیدات چندجانبه است و شامل استفاده از مواد شیمیایی و رادیولوژیکی توسط گروه‌های غیردولتی و همچنین فجایع ناشی از مدیریت نامناسب مواد خطرناک است. نتیجه‌گیری: جامعه دریایی باید با تقویت همکاری‌های بین‌المللی، بهبود نظارت بر حمل و نقل مواد خطرناک و اجرای پروتکل‌های امنیتی مانند استانداردهای IMO به مقابله با این تهدیدات بپردازد. 2 Background and Aim: In recent decades, the emergence of weapons of mass destruction, including chemical, biological, radiological, nuclear, and explosive (CBRNE) agents, has positioned maritime terrorism as a critical threat to international security. The increasing ability of terrorist organizations to access advanced technologies and execute attacks in maritime environments presents a growing challenge for global security. Such incidents not only endanger lives but also disrupt critical infrastructure, including ports, shipping lanes, and global trade networks. Notable attacks, such as the 2002 Limburg oil tanker bombing in Yemen and Al-Qaeda’s reported plans to deploy chemical agents in military installations, underscore the severity of these threats. Analyzing global best practices, such as the implementation of the International Ship and Port Facility Security (ISPS) Code, can offer practical strategies to mitigate vulnerabilities in maritime infrastructure. Methods: This study employs a targeted systematic review to identify, analyze, and synthesize research on maritime terrorism and the use of CBRNE weapons. By examining studies conducted between 1900 and 2024, this review provides a comprehensive assessment of past incidents and extracts key lessons learned. Results: A total of 17 maritime terrorism incidents were analyzed. Findings indicate that geopolitically sensitive regions, particularly the Strait of Hormuz and Southeast Asia, are highly vulnerable to such attacks. The study highlights the multifaceted nature of these threats, encompassing both non-state actors using chemical and radiological weapons and incidents arising from poorly managed hazardous materials. Conclusion: Strengthening international collaboration, enhancing monitoring systems for hazardous material transport, and enforcing maritime security protocols- such as those established by the International Maritime Organization (IMO)- are essential for countering these threats. 246 254 2024/12/282024/06/72024/12/12 1403/9/22 2025/03/12025/03/12025/03/4 1403/12/14 مریم مرادی Maryam Moradi دکتری تخصصی، سلامت در بلایا و فوریت‌ها، بیمارستان تخصصی قلب شهیده روشندل، تهران، ایران moradi21922@yahoo.com اکبر حاجی قاسمعلیان Akbar Hajighasemalian دانشگاه علوم پزشکی ارتش، تهران، ایران Drghasemalian@gmail.com سجاد مهران Sajad Mehran طب رزم نزاجا s.mehran@gmail.com Maritime terrorism Chemical threats Biological threats Nuclear-radiological threats Explosive threats. تروریسم دریایی تهدیدات شیمیایی تهدیدات بیولوژیک تهدیدات هسته ای- پرتویی تهدیدات انفجاری 1. Adiban F, Barzgarzadeh A, Afrogh A. Maritime terrorism: A threat to international peace and security, human rights violations, and fundamental freedoms. Security Marit Law Enforc. 2022;49(2):13-52.##2. Perrone G. Response and recovery in the event of CBRN terrorism. In: International law and chemical, biological, radio-nuclear (CBRN) events. Brill; 2022. p. 141-55. doi:10.1163/9789004507999_010##3. Salimi H. Psychological characteristics and consequences of weapons of mass destruction threats. Mil Med. 2001;3(3):135-41.##4. Javidbakht M. Assessment of the role of regional organizations in South and Southeast Asia in combating maritime terrorism: A case study of SAARC, BIMSTEC, and ASEAN. Int Organ. 2021;15(3):280-310.##5. Sharghi A. Maritime terrorism: Maritime security and state responsibility. Polit Sci Q. 2015;11(31):137-58.##6. Rostami S, Alizadeh Y. Legal challenges of mine collision with oil tankers in the Oman Sea with emphasis on international conventions. 7th Natl Conf Manag Stud Humanit. Tehran; 2021.##7. Strohmeyer A. The regulations protecting and preserving the marine environment under the law of the sea from acts of sabotage or terrorism against offshore oil and gas installations in the event of transboundary environmental pollution [Master’s thesis]. UiT Norges arktiske universitet; 2023.##8. Amini Zadeh M. Management of chemical, biological, radiological, and nuclear (CBRN) incidents. Tehran: Organization of Endowments and Charity Affairs; 2021.##9. Ciottone GR. Toxidrome recognition in chemical-weapons attacks. N Engl J Med. 2018; 378(17):1611-20. doi:10.1056/NEJMra1705224##10. Chilcott RP, Larner J, Matar H. UK's initial operational response and specialist operational response to CBRN and HazMat incidents: A primer on decontamination protocols for healthcare professionals. Emerg Med J. 2019;36(2):117-23. doi:10.1136/emermed-2018-207562##11. Buzan B, Wæver O, de Wilde J. Security: A new framework for analysis. Lynne Rienner Publishers; 1998. doi:10.1515/9781685853808##12. Barnett J. The meaning of environmental security: Ecological politics and policy in the new security era. Zed Books; 2001.##13. Armstrong JG. The Halifax Explosion and the Royal Canadian Navy: Inquiry and intrigue. Vancouver: University of British Columbia Press; 2002.##14. Alexander DE. Principles of emergency planning and management. Oxford University Press; 2002.##15. Dzhumatovich AS, Zholdybayevna YN, Sorani M. Effectiveness of community-based first aid training on head injury outcomes. J Prev Complement Med. 2024; 3(4): 201-208. doi: 10.22034/jpcm.2024.495299.1194##16. Greenpeace International. Rainbow Warrior: A case study in environmental activism and state terrorism. Greenpeace Archives; 1985.##17. United States Navy. USS Stark Incident Investigation Report; 1987.##18. International Atomic Energy Agency (IAEA). Fukushima Daiichi Accident Report. Vienna: IAEA; 2011.##19. United States Department of Defense (DoD). USS Cole Commission Report. Washington, DC: U.S. Government Printing Office; 2001.##20. United Nations Security Council (UNSC). Report on the Limburg bombing and implications for maritime security. United Nations Publications; 2003.##21. United Nations Environment Programme (UNEP). Environmental impact assessment: MV Prestige oil spill. UNEP Publications; 2002.##22. International Maritime Organization (IMO). International Ship and Port Facility Security Code (ISPS Code). IMO Publications; 2002.##23. International Maritime Organization (IMO). Reports on acts of piracy and armed robbery against ships. IMO Publications; 2008.##24. United States Navy. Rescue operations during the Maersk Alabama hijacking. U.S. Naval Inst Proc; 2009.##25. International Atomic Energy Agency (IAEA). The Fukushima Daiichi accident: Report by the Director General. Vienna: IAEA; 2015. doi:10.1007/978-4-431-55160-7##26. International Atomic Energy Agency (IAEA). International safety standards and transport incidents involving radioactive materials. Vienna: IAEA; 2006.##27. Cone J, Hosseini SS. Official plans for dealing with the possible outbreak of monkeypox in Iran (First detected case in the southwestern Iranian city of Ahvaz). J Prev Complement Med. 2022; 1(4): 166-167. doi: 10.22034/ncm.2022.355490.1055##28. United Nations. Report of the United Nations on the Beirut explosion and its humanitarian impact. 2020. Available from: https://www.un.org/press/en/2020/un13706.doc.htm##29. World Health Organization (WHO). COVID-19 outbreak on the Diamond Princess cruise ship. WHO Situation Report; 2020.##30. RAND Corporation. The maritime dimension of international security: Terrorism, piracy, and challenges for the United States. Santa Monica: RAND Corporation; 2008.##31. International Maritime Organization (IMO). Lessons learned from CBRNE attacks and maritime terrorism: Implications for security and resilience. 2023. Available from: https://www.imo.org/en/CBRNEmaritimesecurity##32. Center for Strategic & International Studies (CSIS). Chemical hazards in maritime security. 2020. Available from: https://www.csis.org##33. Shou Y. The threats and challenges of maritime terrorism and CBRNE in the Strait of Hormuz and the Indian Ocean. Int J Marit Secur. 2017.##34. United States Navy. Annual report on maritime threats. 2022.##35. Schneider J. Chemical and biological weapons in maritime security: The unseen threat. J Mil Stud. 2020;15(4):201-17.##36. Schneider P. Recent trends in global maritime terrorism. Int Marit Rev. 2021.## ##

بررسی و اندازه‌گیری فلزات سنگین سرب، نیکل، روی، آهن و مس در بافت عضله ماهی شعری (Lethrinus nebulosus) استان هرمزگان و ارزیابی ریسک خطر ناشی از مصرف آن Assessment and measurement of heavy metals (Lead, Nickel, Zinc, Iron, and Copper) in the muscle tissue of Lethrinus nebulosus in Hormozgan province and associated health risk evaluation 1 1 زمینه و هدف: رشد و توسعه فعالیتهای صنعتی و شهری منجر به آلودگی محیط‌زیست به فلزات سنگین شده است که یکی از تهدیدهای جدی می‌باشد. این آلاینده ها قادرند که در طول زنجیره غذایی بصورت تجمعی افزایش پیدا کنند. تحقیق حاظر به بررسی میزان فلزات سرب، نیکل، روی، آهن و مس در بافت عضله ماهی شعری (Lethrinus nebulosus) در سه منطقه استان هرمزگان (درگهان، بندرخمیر و بندرعباس) به دلیل اهمیت آنها پرداخته است. روش‌ها: 180 نمونه ماهی شعری در سه منطقه مورد مطالعه در طول فصول تابستان و زمستان 1402 نمونه برداری انجام شد. سپس نمونه ها به آزمایشگاه منتقل و پس از زیست سنجی نمونه ها، بافت عضله جدا و بعد از خشک شدن، پودر شدن و هضم شیمیایی جهت تعیین میزان غلظت عناصر سرب، نیکل، روی، آهن و مس توسط دستگاه جذب اتمی (ساخت کارخانه آنالیتیک کشور آلمان مدل contr AA700) مورد اندازهگیری قرار گرفتند. یافته‌ها: نتایج حاصل از تحقیق نشان داد که از لحاظ غلظت عناصر سرب، نیکل، روی، آهن و مس در بافت عضله ماهی شعری بین مناطق مورد مطالعه از لحاظ آماری اختلاف معنی داری وجود دارد (p<0.05). بطوریکه غلظت فلزات مورد مطالعه در منطقه درگهان بیشتر از مناطق بندرخمیر و بندرعباس می باشد. همچنین از نظر غلظت عناصر سرب، نیکل، روی، آهن و مس دربافت عضله ماهی شعری در سه منطقه مورد مطالعه بین دو فصل تابستان و زمستان از لحاظ آماری اختلاف معنی داری مشاهده شد (p<0.05). بطوریکه غلظت فلزات مورد مطالعه در تمام مناطق مورد نظر در فصل تابستان بیشتر از فصل زمستان می باشد. مقایسه غلظت فلزات در بافت عضله ماهی شعری با مقادیر استاندارد نشان داد که غلظت فلزات سرب، نیکل، روی، آهن و مس کمتر از استانداردهای FAO,WHO و EPA است. نتیجه‌گیری: ارزیابی خطر غذایی مصرف گونه مورد مطالعه نشان دهنده آن بوده است که مصرف این ماهی با میزان مصرف فعلی از نظر فلزات سرب، نیکل، روی، آهن و مس خطری برای مصرفکنندگان آن ندارد. 2 Background and Aim: The expansion of industrial and urban activities has led to environmental pollution by heavy metals, posing a significant threat to ecosystems and human health. These contaminants can accumulate along the food chain, increasing their concentration over time. This study investigates the levels of lead (Pb), nickel (Ni), zinc (Zn), iron (Fe), and copper (Cu) in the muscle tissue of Lethrinus nebulosus (Sha’ri fish) from three regions in Hormozgan Province (Dargahan, Bandar Khamir, and Bandar Abbas) due to their ecological and public health significance. Methods: A total of 180 Lethrinus nebulosus specimens were collected from the three study areas during the summer and winter seasons of 2023. The samples were transported to the laboratory, where biometric analyses were performed. Muscle tissues were excised, dried, ground into powder, and subjected to chemical digestion. The concentrations of Pb, Ni, Zn, Fe, and Cu were then measured using atomic absorption spectrophotometry (Analytik Jena, Germany, Model ContrAA 700). Results: The results indicated a statistically significant difference (p<0.05) in the concentration of the studied heavy metals in the muscle tissue of Lethrinus nebulosus across the three locations. Dargahan exhibited the highest metal concentrations compared to Bandar Khamir and Bandar Abbas. Additionally, seasonal variations were observed, with significantly higher concentrations of heavy metals in the summer compared to the winter (p<0.05). However, a comparison of metal concentrations with international standards established by the FAO, WHO, and EPA revealed that the detected levels of Pb, Ni, Zn, Fe, and Cu were below permissible limits. Conclusion: The health risk assessment of consuming Lethrinus nebulosus suggests that, at current consumption rates, the levels of lead, nickel, zinc, iron, and copper do not pose a risk to consumers. However, continuous monitoring is recommended to ensure long-term seafood safety in the region. 255 263 2024/12/282024/06/72024/12/122024/10/15 1403/7/24 2025/03/12025/03/12025/03/42025/03/1 1403/12/11 عبدالواحد رحمانی Abdolvahed Rahmani گروه شیمی، ساختمان فارابی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران rahmaniabdolvahed@yahoo.com ناصر کوسج Naser Koosej دانشگاه هرمزگان naserkooseg@yahoo.com Risk assessment Lethrinus nebulosus Atomic absorption spectrophotometry Food chain Hormozgan ارزیابی ریسک خطر ماهی شعری (Lethrinus nebulosus) دستگاه جذب اتمی زنجیره غذایی هرمزگان 1. Bosch AC, O'Neill B, Sigge GO, Kerwath SE, Hoffman LC. Heavy metals in marine fish meat and consumer health: a review. Journal Sciences Food Agriculture. 2016; 96(1): 32-48. doi:10.1002/jsfa.7360##2. Cristiano VM, AraUjo B, Luis A. Heavy metals in yellowfin tuna (Thunnus albacares) and common dolphinfish (Coryphaena hippurus) landed on the Ecuadorian coast, Cedeno- Macias J. science of the total Environment. 2016; 97 (3): 249- 237. doi:10.1016/j.envpol.2020.115902 ##3. Albatineh AN, Sohrabi R, Baghi V, Ghanei Gheshlagh R. Effect of vitamin D on Helicobacter pylori infection and eradication: An updated systematic review and meta-analysis. J Prev Complement Med. 2023; 2(3): 155-162. doi: 10.22034/ncm.2023.385278.1074##4. Kheirvar N, Dadolahi Sohrab A. Heavy metal concentrations in sediments and Large Scaled Barb (Barbus grypus) from Arvand river. Environmental Science and Technology 2010;12 (2): 123 -131. ##5. GanJavi M, Ezzat panah H, Givianrad MH, Shams A. Effect of conned tuna fish processing steps on lead and cadmium contents of Iranian tuna fish Food Chemistry. 2010; 118(6): 525-528. doi:10.1016/j.foodchem.2009.05.018 ##6. Pourrang N, Nikouyan A, Dennis JH. Trace element concentration in fish, sediments and water from northern part of the Persian Gulf. Environmental monitoring and Assessment. 2005; 109: 293-316. doi:10.1007/s10661-005-6287-9 ##7. Fathabad AE, Shariatifar N, Moazzen M, Nazmara S, Fakhri Y, Alimohammadi M. Determination of heavy metal content of processed fruit products from Tehran's market using ICP-OES: a risk assessment study. Food Chem Toxicol. 2018; 115: 436- 446. doi:10.1016/j.fct.2018.03.044 ##8. Demirak A, Yilmaz F, Tuna AL, Ozdemir N. Heavy metals in water, sediment and tissues of Leuciscus cephalus from a stream in southwestern Turkey. Chemosphere. 2006; 63(9): 1451-1458. doi:10.1016/j.chemosphere.2005.09.033 ##9. Obeidi R, Dahaz T, Ziaeian Nourbakhsh H, Ghanbari F. Determination the level of essential heavy metals in muscle of Lethrinus nebulosus in Bushehr seaport. Iranian Scientific Fisheries Journal 2019; 27(5): 149-157. doi:10.22092/ISFJ.2019.118090.##10. Ruangsomboom S, Wongrat L. Bioaccumulation of cadmium in an experimental aquatic food chain involving phytoplankton (Chlorella vulgaris), zooplankton (Moina macrocopa), and the predatory catfish Clarias macrocephalus and C. gariepinus. Aquatic Toxicol.2006; 78(1): 15-18. doi:10.1016/j.aquatox.2006.01.015 ##11. Moopam. Manual of oceanographic observations and pollutant analysis methods . 1999; 3rd ed, Kuwait, 321p. ##12. Burger J, Gochfeld M. Heavy metals in commercial fish in New Jersey. Environ Res. 2005; 5(3): 1-10. doi:10.1016/j.envres.2005.02.001 ##13. Leung SSF, Chan SM, Lui S, Lee WTK, Davies DP. Growth and nutrition of Hong Kong children aged 0-7 years. J of pediatrics and child health. 2000; 36: 56-65. doi:10.1046/j.1440-1754.2000.00441.x##14. Hang XS, Wang HY, Zhou JM, Ma CL, Du CW, Chen XQ. Risk assessment of potentially toxic element pollution in soils and rice (Oryza sativa) in a typical area of the Yangtze River Delta. Environmental Pollution. 2009; 157:2542-2549. doi:10.1016/j.envpol.2009.03.002##15. Shinn C, Dauba F, Grenouillet G, Guenard G, Lek S. Temporal variation of heavy metal contamination in fish of the river lot in southern France. Ecotoxicology and Environmental Safety. 2009; 72: 1957-1965. doi:10.1016/j.ecoenv.2009.06.007 ##16. Ashraf V. Accumulation of heavy metals in kidney and heart tissues of Epinephelus microdon fish from the Persian Gulf. Journal of Environmental Monitoring and Assessment. 2005; 101: 311- 316. doi:10.1007/s10661-005-0298-4##17. Taherizadeh M. Behvar S, Koosej N. Study on heavy metals levels and its risk assessment in edible fish (Himantura imbricate) from Persian Gulf. International Journal of Environment, Agriculture and Biotechnology (IJEAB). 2018; 3 (4):1457- 1460. doi:10.22161/ijeab/3.4.42 ##18. Taweel A, Shuhaimi Othman W, Ahmad AK. Assessment of heavy metals in tilapia fish (Oreochromis niloticus) from the Langat River and Engineering Lake in Bangi, Malaysia and evaluation of the health risk from tilapia consumption. Ecotoxicology and Environmental Safety. 2013; 93:45-51. doi:10.1016/j.ecoenv.2013.03.031 ##19. Moselhy M, Othman AI, H Abd, El-Azem H, El-Metwally MEA. Bioaccumulation of heavy metals in some tissues of fish in the Red Sea, Egypt. Egyption Journal of Basic and Applied Sciences. 1; 97 -105. doi:10.1016/j.ejbas.2014.06.001 ##20. Hasani D, Bahrami M, Ghasemifard L. Food pyramid from the perspective of traditional Persian medicine and its comparison with modern medicine. J Prev Complement Med. 2022; 1(3): 163-165. doi: 10.22034/ncm.2022.327031.1008##21. Zhang HH, Yi YJ. The relationships between fish heavy metal concentration and fish size in the upper and middle reach of Yangtze River. Procedia Environmental Science. 2012; 13: 1669-1707. doi:10.1016/j.proenv.2012.01.163##22. Celechovska O, Harkabusova V, Macharackova, B, Vitoulova, E, Lavickova AAccumulation of arsenic during the growing period of rainbow trout (Oncorhynchus mykiss). Acta Veterinaria Brno. 2011; 80: 219-225. doi:10.2754/avb201180020219##23. Koosej N, Jafariyan H, Rahmani A, Patimar A, Gholipoor. A study of trace metals in some edible fishes and food risk assessment of its consumption in the Hormozgan province, Iran of the Persian Gulf. International Journal of Advanced Biotechnology and Research (IJBR). 2016; 7(4): 1608-1617. ISSN 0976-2612, Online ISSN 2278-599X. ##24. Karbasi A. Standard concentration and origin of Ni- Zn- Cu- Co- Cd- V- Fe- Mn- Pb in surface sediments of the Persian Gulf. the journal Environmental Science and Technology. 1999; 5 (6): 65- 53. ##25. Hang XS, Wang HY, Zhou JM, Ma CL, Du CW, Chen XQ. Risk assessment of potentially toxic element pollution in soils and rice (Oryza sativa) in a typical area of the Yangtze River Delta. Environmental Pollution. 2009; 157: 2542-2549. doi:10.1016/j.envpol.2009.03.002 ##26. Bin C, Xiaoru W, Lee FS C. Pyrolysis coupled with atomic absorption spectrometry for the determination of mercury in Chinese medical materials, Analytica Chimica Acta , 447, 161-169 pp. doi:10.1016/S0003-2670(01)01218-1## ##

تأثیر مصرف غذاهای دریایی بر پیشگیری از سرطان‌ها- مطالعه مروری روایتی The effect of seafood consumption on cancer prevention: A narrative review 1 1 سرطان یکی از بیماری‌های کشنده و چالش‌برانگیز در سطح جهانی است که به دلیل شیوع روزافزون آن، توجه بسیاری به شناسایی عوامل پیشگیری‌کننده از این بیماری معطوف شده است. رژیم غذایی نقش مهمی در پیشگیری از سرطان ایفا می‌کند و شواهد علمی در حال افزایش نشان می‌دهند که مصرف غذاهای دریایی می‌تواند به‌عنوان یک عامل پیشگیرانه مؤثر در کاهش خطر ابتلا به انواع مختلف سرطان‌ها از جمله سرطان‌های پستان، کولورکتال، پروستات، و ریه عمل کند. غذاهای دریایی، به‌ویژه ماهی‌ها، منابع غنی از ترکیبات زیست‌فعال هستند که برای حفظ سلامت انسان حیاتی‌اند. اسیدهای چرب امگا-3 (مانند DHA و EPA)، ویتامینD، سلنیوم و آنتی‌اکسیدان‌های موجود در این غذاها، ترکیب‌های شیمیایی هستند که می‌توانند از رشد سلول‌های سرطانی جلوگیری کنند و با کاهش التهاب و تقویت سیستم ایمنی، خطر بروز سرطان را کاهش دهند. با این حال، نتایج مطالعات نشان می‌دهند که تأثیر مصرف غذاهای دریایی در پیشگیری از سرطان به‌طور قطعی وابسته به عواملی همچون نوع غذا، کیفیت آن، روش‌های طبخ و حتی شرایط ژنتیکی افراد است. برای مثال، طبخ ماهی به روش‌هایی مانند سرخ کردن می‌تواند اثرات محافظتی آن را کاهش دهد، در حالی که روش‌های پخت سالم‌تری همچون بخارپز کردن و کبابی کردن، می‌توانند خواص مفید آن را حفظ کنند. با وجود شواهد زیاد مبنی بر اثرات مفید غذاهای دریایی در پیشگیری از سرطان، نیاز به انجام تحقیقات بیشتر و مطالعات طولانی‌مدت برای درک دقیق‌تر مکانیسم‌های بیولوژیکی و تأثیرات بلندمدت این مواد غذایی احساس می‌شود. علاوه بر این، تحلیل اثرات مصرف غذاهای دریایی در گروه‌های مختلف جمعیتی و در شرایط جغرافیایی و فرهنگی مختلف می‌تواند به شناخت بهتر این رابطه کمک کند. در نهایت، این مقاله به این نتیجه می‌رسد که مصرف غذاهای دریایی، به‌ویژه ماهی‌ها، می‌تواند به‌عنوان یک راهکار مؤثر در کاهش خطر ابتلا به سرطان‌ها محسوب شود. با این حال، توصیه می‌شود مصرف این غذاها به‌صورت متعادل و همراه با رعایت روش‌های سالم طبخ انجام شود تا حداکثر بهره‌برداری از خواص آن‌ها حاصل گردد. 2 Cancer is one of the most lethal and challenging diseases globally. Due to its increasing prevalence, significant attention has been directed towards identifying preventive factors for this disease. Diet plays a crucial role in cancer prevention, and accumulating scientific evidence suggests that seafood consumption can be an effective preventive factor in reducing the risk of various cancers, including breast, colorectal, prostate, and lung cancer. Seafood, especially fish, is a rich source of bioactive compounds essential for human health. Omega-3 fatty acids (such as DHA and EPA), vitamin D, selenium, and antioxidants present in these foods are chemical compounds that can inhibit the growth of cancer cells and reduce the risk of cancer by decreasing inflammation and strengthening the immune system. However, study results indicate that the impact of seafood consumption on cancer prevention is definitively dependent on factors such as the type of food, its quality, cooking methods, and even the individual's genetic conditions. For instance, frying fish can reduce its protective effects, while healthier cooking methods such as steaming and grilling can preserve its beneficial properties. Despite abundant evidence supporting the beneficial effects of seafood in cancer prevention, there is a need for more research and long-term studies to better understand the biological mechanisms and long-term impacts of these foods. Additionally, analyzing the effects of seafood consumption in different population groups and under various geographical and cultural conditions can contribute to a better understanding of this relationship. Ultimately, this article concludes that consuming seafood, especially fish, can be considered an effective strategy for reducing the risk of cancer. However, it is recommended that this consumption be done in moderation and with the use of healthy cooking methods to maximize the benefits. 264 273 2024/12/282024/06/72024/12/122024/10/152024/12/6 1403/9/16 2025/03/12025/03/12025/03/42025/03/12025/03/1 1403/12/11 شیما شفق Shima Shafaq گروه جراحی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران shafaqshima@gmail.com سید رضا حسینی آرا Reza Hosseiniara مرکز تحقیقات بیوشیمی و تغذیه در بیماری های متابولیک، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی کاشان، کاشان، ایران hosseiniara7@gmail.com Seafood Cancer Fish Prevention. غذاهای دریایی سرطان ماهی پیشگیری. 1. Maddineni G, Xie JJ, Brahmbhatt B, Mutha P. Diet and carcinogenesis of gastric cancer. Curr Opin Gastroenterol. 2022 Nov 1;38(6):588-591. doi: 10.1097/MOG.0000000000000875. PMID: 36165035.##2. Rodríguez-Molinero J, Migueláñez-Medrán BDC, Puente-Gutiérrez C, Delgado-Somolinos E, Martín Carreras-Presas C, Fernández-Farhall J, López-Sánchez AF. Association between Oral Cancer and Diet: An Update. Nutrients. 2021;13(4):1299. doi: 10.3390/nu13041299. PMID: 33920788; PMCID: PMC8071138.##3. Turunen AW, Suominen AL, Kiviranta H, Verkasalo PK, Pukkala E. Cancer incidence in a cohort with high fish consumption. Cancer Causes Control. 2014 Dec;25(12):1595-602. doi: 10.1007/s10552-014-0464-5. Epub 2014 Sep 11. PMID: 25209112.##4. Mikoczy Z, Rylander L. Mortality and cancer incidence in cohorts of Swedish fishermen and fishermen's wives: updated findings. Chemosphere. 2009 Feb;74(7):938-43. doi: 10.1016/j.chemosphere.2008.10.006. PMID: 19041115.##5. Agrawal A, Bhandari G, Kattigowda S, Patidar M, JP M. Role of central retinal artery and ophthalmic artery color doppler imaging in patients with increased intraocular pressure. J Prev Complement Med. 2024; 3(4): 159-166. doi: 10.22034/jpcm.2024.487189.1190##6. Ugelvig Petersen K, Pukkala E, Martinsen JI, Lynge E, Tryggvadottir L, Weiderpass E, Kjærheim K, Heikkinen S, Hansen J. Cancer incidence among seafarers and fishermen in the Nordic countries. Scand J Work Environ Health. 2020;46(5):461-468. doi: 10.5271/sjweh.3879. PMID: 31917456; PMCID: PMC7737810.##7. Smith J, Togawa K, Dresler C, Hawari F, Zain ZM, Stewart B, Warren GW, Sitas F. Smoking cessation after a cancer diagnosis: Commentary on special supplement in Cancer Epidemiology. Cancer Epidemiol. 2022;79:102210. doi: 10.1016/j.canep.2022.102210. PMID: 35785684.##8. Harris E. Cancer Risk Decreased 10 Years After Quitting Smoking. JAMA. 2024 Mar 12;331(10):822. doi: 10.1001/jama.2024.0732. PMID: 38381463.##9. Obeagu EI, Obeagu GU. Breast cancer: A review of risk factors and diagnosis. Medicine (Baltimore). 2024;103(3):e36905. doi: 10.1097/MD.0000000000036905. PMID: 38241592; PMCID: PMC10798762.##10. Weeden CE, Hill W, Lim EL, Grönroos E, Swanton C. Impact of risk factors on early cancer evolution. Cell. 2023;186(8):1541-1563. doi: 10.1016/j.cell.2023.03.013. PMID: 37059064.##11. Zhou E, Rifkin S. Colorectal Cancer and Diet: Risk Versus Prevention, Is Diet an Intervention? Gastroenterol Clin North Am. 2021;50(1):101-111. doi: 10.1016/j.gtc.2020.10.012. PMID: 33518157.##12. Klement RJ, Pazienza V. Impact of Different Types of Diet on Gut Microbiota Profiles and Cancer Prevention and Treatment. Medicina (Kaunas). 2019;55(4):84. doi: 10.3390/medicina55040084. PMID: 30934960; PMCID: PMC6524347.##13. Safe S, Kothari J, Hailemariam A, Upadhyay S, Davidson LA, Chapkin RS. Health Benefits of Coffee Consumption for Cancer and Other Diseases and Mechanisms of Action. Int J Mol Sci. 2023;24(3): 2706. doi: 10.3390/ijms24032706. PMID: 36769029; PMCID: PMC9916720.##14. Li Y, Li S, Meng X, Gan RY, Zhang JJ, Li HB. Dietary Natural Products for Prevention and Treatment of Breast Cancer. Nutrients. 2017;9(7):728. doi: 10.3390/nu9070728. PMID: 28698459; PMCID: PMC5537842.##15. Schwingshackl L, Morze J, Hoffmann G. Mediterranean diet and health status: Active ingredients and pharmacological mechanisms. Br J Pharmacol. 2020;177(6):1241-1257. doi: 10.1111/bph.14778. PMID: 31243760; PMCID: PMC7056467.##16. Mozaffarian D, Wu JH. Omega-3 fatty acids and cardiovascular disease: effects on risk factors, molecular pathways, and clinical events. J Am Coll Cardiol. 2011;58(20):2047-67. doi: 10.1016/j.jacc.2011.06.063. PMID: 22051327.##17. Wilson RT, Wang J, Chinchilli V, Richie JP, Virtamo J, Moore LE, Albanes D. Fish, vitamin D, and flavonoids in relation to renal cell cancer among smokers. Am J Epidemiol. 2009 Sep 15;170(6):717-29. doi: 10.1093/aje/kwp178. PMID: 19651663; PMCID: PMC2768520.##18. Yüksel Y, Bedel C, Selvi F, Zortuk O, Karanci Y. Investigating the meteorological factors influencing upper respiratory tract infections: An observational study. J Prev Complement Med. 2024; 3(4): 167-172. doi: 10.22034/jpcm.2024.481418.1187##19. Schrauzer GN, White DA, Schneider CJ. Selenium and cancer: effects of selenium and of the diet on the genesis of spontaneous mammary tumors in virgin inbred female C3H/St mice. Bioinorg Chem. 1978;8(5):387-96. doi: 10.1016/s0006-3061(00)80273-2. PMID: 687669.##20. Notario-Barandiaran L, Irizar A, Begoña-Zubero M, Soler-Blasco R, Riutort-Mayol G, Fernández-Somoano A, Tardón A, Casas M, Vrijheid M, Meharg A, Carey M, Meharg C, Ralphs K, McCreanor C, Grimalt JO, Vioque J, Signes-Pastor AJ. Association between mediterranean diet and metal(loid) exposure in 4-5-year-old children living in Spain. Environ Res. 2023;233:116508. doi: 10.1016/j.envres.2023.116508. PMID: 37392824.##21. Azarmehr T, Ghiami Keshtgar N. Knowledge, attitudes, and practices of operating room technologists in preventing pressure ulcers in surgical patients. J Prev Complement Med. 2024; 3(4): 173-179. doi: 10.22034/jpcm.2024.496081.1195##22. Barrea L, Arnone A, Annunziata G, Muscogiuri G, Laudisio D, Salzano C, Pugliese G, Colao A, Savastano S. Adherence to the Mediterranean Diet, Dietary Patterns and Body Composition in Women with Polycystic Ovary Syndrome (PCOS). Nutrients. 2019;11(10):2278. doi: 10.3390/nu11102278. PMID: 31547562; PMCID: PMC6836220.##23. Bouglé D, Bouhallab S. Dietary bioactive peptides: Human studies. Crit Rev Food Sci Nutr. 2017;57(2):335-343. doi: 10.1080/10408398.2013.873766. PMID: 26067872.##24. Kromhout D, Spaaij CJ, de Goede J, Weggemans RM. The 2015 Dutch food-based dietary guidelines. Eur J Clin Nutr. 2016;70(8):869-78. doi: 10.1038/ejcn.2016.52. PMID: 27049034; PMCID: PMC5399142.##25. Wu S, Liang J, Zhang L, Zhu X, Liu X, Miao D. Fish consumption and the risk of gastric cancer: systematic review and meta-analysis. BMC Cancer. 2011;11:26. doi: 10.1186/1471-2407-11-26. PMID: 21247502; PMCID: PMC3037921.##26. Franchi C, Ardoino I, Bosetti C, Negri E, Serraino D, Crispo A, Giacosa A, Fattore E, Dolci A, Bravi F, Turati F, La Vecchia C, D'Avanzo B. Inverse Association between Canned Fish Consumption and Colorectal Cancer Risk: Analysis of Two Large Case-Control Studies. Nutrients. 2022;14(8):1663. doi: 10.3390/nu14081663. PMID: 35458225; PMCID: PMC9025960.##27. Sugawara Y, Kuriyama S, Kakizaki M, Nagai M, Ohmori-Matsuda K, Sone T, Hozawa A, Nishino Y, Tsuji I. Fish consumption and the risk of colorectal cancer: the Ohsaki Cohort Study. Br J Cancer. 2009 Sep 1;101(5):849-54. doi: 10.1038/sj.bjc.6605217. PMID: 19638981; PMCID: PMC2736835.##28. Nindrea RD, Aryandono T, Lazuardi L, Dwiprahasto I. Protective Effect of Omega-3 Fatty Acids in Fish Consumption Against Breast Cancer in Asian Patients: A Meta-Analysis. Asian Pac J Cancer Prev. 2019;20(2): 327-332. doi: 10.31557/APJCP.2019.20.2.327. PMID: 30803190; PMCID: PMC6897018.##29. Ghasemi H. Microbial metabolites and immune modulation. J Prev Complement Med. 2024; 3(4): 209-211. doi: 10.22034/jpcm.2024.496202.1197##30. Szymanski KM, Wheeler DC, Mucci LA. Fish consumption and prostate cancer risk: a review and meta-analysis. Am J Clin Nutr. 2010;92(5):1223-33. doi: 10.3945/ajcn.2010.29530. Epub 2010 Sep 15. PMID: 20844069.##31. Lovegrove C, Ahmed K, Challacombe B, Khan MS, Popert R, Dasgupta P. Systematic review of prostate cancer risk and association with consumption of fish and fish-oils: analysis of 495,321 participants. Int J Clin Pract. 2015;69(1):87-105. doi: 10.1111/ijcp.12514. PMID: 25495842.##32. Hosseiniara SM, Hosseini SS. Nutrigenomics: A promising frontier in chronic disease prevention. J Prev Complement Med. 2024; 3(4): 195-200. doi: 10.22034/jpcm.2024.496108.1196##33. Takezaki T, Inoue M, Kataoka H, Ikeda S, Yoshida M, Ohashi Y, Tajima K, Tominaga S. Diet and lung cancer risk from a 14-year population-based prospective study in Japan: with special reference to fish consumption. Nutr Cancer. 2003;45(2):160-7. doi: 10.1207/S15327914NC4502_04. PMID: 12881009.##34. Serini S, Ottes Vasconcelos R, Fasano E, Calviello G. How plausible is the use of dietary n-3 PUFA in the adjuvant therapy of cancer? Nutr Res Rev. 2016;29(1):102-25. doi: 10.1017/S0954422416000044. PMID: 27172872.##35. Casas R, Sacanella E, Estruch R. The immune protective effect of the Mediterranean diet against chronic low-grade inflammatory diseases. Endocr Metab Immune Disord Drug Targets. 2014;14(4):245-54. doi: 10.2174/1871530314666140922153350. PMID: 25244229; PMCID: PMC4443792.##36. Pan MH, Ghai G, Ho CT. Food bioactives, apoptosis, and cancer. Mol Nutr Food Res. 2008;52(1):43-52. doi: 10.1002/mnfr.200700380. PMID: 18080242.##37. Pot GK, Majsak-Newman G, Geelen A, Harvey LJ, Nagengast FM, Witteman BJ, van de Meeberg PC, Timmer R, Tan A, Wahab PJ, Hart AR, Williams MP, Przybylska-Phillips K, Dainty JR, Schaafsma G, Kampman E, Lund EK; FISHGASTRO Study Group. Fish consumption and markers of colorectal cancer risk: a multicenter randomized controlled trial. Am J Clin Nutr. 2009;90(2):354-61. doi: 10.3945/ajcn.2009.27630. PMID: 19553301.##38. Bushkin-Bedient S, Carpenter DO. Benefits versus risks associated with consumption of fish and other seafood. Reviews on environmental health. 2010;25(3):161-92.##39. Fagbohun OF, Gillies CR, Murphy KP, Rupasinghe HV. Role of antioxidant vitamins and other micronutrients on regulations of specific genes and signaling pathways in the prevention and treatment of cancer. International Journal of Molecular Sciences. 2023;24(7):6092.##40. Yu X, Wu Z, Fu Y, Guo J, Luo K, Zhou W, Mai K, Zhang W. Replacement of dietary fish meal with soy protein concentrate on the growth performance, PI3K/AKT/TOR pathway, immunity of abalone Haliotis discus hannai and its resistance to Vibrio parahaemolyticus. Aquaculture Rep. 2024;39:102368##41. Xue M, Wang Q, Zhao J, Dong L, Ge Y, Hou L, Liu Y, Zheng Z. Docosahexaenoic acid inhibited the Wnt/β-catenin pathway and suppressed breast cancer cells in vitro and in vivo. J Nutr Biochem. 2014;25(2):104-10.## ##

ارزیابی درجه سمیت فلزات سنگین در رسوبات سطحی پناهگاه حیات وحش سرخانکل Assessment of heavy metal toxicity levels in surface sediments of Sorkhankol wildlife refuge 1 1 زمینه و هدف: ارزیابی کیفیت بستر اکوسیستمهای تالابی به عنوان زیستگاه کفزیان در مطالعات اکولوژیک بسیار ضروری است. در این تحقیق، غلظت فلزات سنگین در رسوبات سطحی سرخانکل مورد مطالعه قرار گرفت. منطقه مورد مطالعه در بخش مرکزی تالاب انزلی و در جنوبغربی دریای خزر واقع شده است. روش‌ها: عملیات نمونه برداری از 9 ایستگاه در بهار 1399 انجام شد. نمونه ها پس از آماده سازی اولیه و هضم اسیدی با دستگاه جذب اتمی اندازه گیری شدند. یافته‌ها: ترتیب میانگین غلظت فلزات در نمونه های رسوب بصورت کادمیوم>سرب>کروم>روی بود. در این مطالعه، بیشترین سطح همبستگی مثبت و معنی دار بین فلزات روی و کروم و نیز بین کادمیوم و سرب به دست آمد. نتایج آنالیز PCA نشان داد که در بین مولفه های اصلی، مولفه اول به طور مثبت و معناداری با سرب و کادمیوم و مولفه دوم با فلزات روی و کروم مرتبط می باشند. در آنالیز خوشهای، فلزات کادمیوم، سرب و کروم در یک شاخه و روی در شاخه ای مجزا قرار گرفت. نتایج مربوط به محاسبات شاخصهای PLI، EFو RI برای چهار فلز مورد مطالعه نشان دهنده وضعیت غیر آلوده رسوبات بود. نتیجه‌گیری: اگرچه نتایج این تحقیق رضایت بخش است اما به دلیل حساسیت و ارزشهای اکولوژیک این زیستگاه، تداوم مطالعات در این اکوسیستم الزامی است. 2 Background and Aim: Assessing the quality of wetland ecosystem substrates as habitats for benthic organisms is crucial in ecological studies. In this study, the concentration of heavy metals in the surface sediments of Sorkhankol was investigated. The study area is located in the central part of Anzali Wetland, in the southwestern Caspian Sea. Methods: Sampling operations were conducted at nine stations in the spring of 2020. After initial preparation and acid digestion, the samples were analyzed using an atomic absorption spectrometer. Results: The average concentration of metals in sediment samples followed the order: Cadmium > Lead > Chromium > Zinc. The highest positive and significant correlation was observed between zinc and chromium, as well as between cadmium and lead. PCA analysis indicated that among the principal components, the first component was positively and significantly associated with lead and cadmium, while the second component was linked to zinc and chromium. In cluster analysis, cadmium, lead, and chromium were grouped together, whereas zinc formed a separate cluster. The results of PLI, EF, and RI index calculations for the four studied metals indicated a non-contaminated status of the sediments. Conclusion: Although the results of this study are satisfactory, due to the ecological sensitivity and value of this habitat, continued research on this ecosystem is essential. 274 281 2024/12/282024/06/72024/12/122024/10/152024/12/62024/09/3 1403/6/13 2025/03/12025/03/12025/03/42025/03/12025/03/12025/01/29 1403/11/10 فروغ جلیل نژاد ماسوله Forough Jalil Nejad Masouleh دانشگاه گیلان Fjalilnejad@gmail.com محسن محمدی گلنگش Mohsen Mohammadi Galangash گروه علوم و مهندسی محیط‌زیست، دانشکده منابع‌طبیعی، دانشگاه‌ گیلان، گیلان، ایران m_mohammadi@guilan.ac.ir Toxicity Heavy metals Sediments Wildlife refuge سمیت فلزات سنگین رسوبات پناهگاه حیات وحش 1. Mohsenpour R, Mousavi‐Sabet H, Hedayati A, Rezaei A, Yalsuyi AM, Faggio C. In vitro effects of silver nanoparticles on gills morphology of female Guppy (Poecilia reticulate) after a short‐term exposure. Microscopy Research and Technique. 2020; 83: 1552-1557. doi:10.1002/jemt.23549##2. Mohammadi Galangash M, Ghasemi Zolpirani R, Naimi Joubani M. Evaluation of roadside soils pollution with heavy metals (Pb, Ni, Cu, Zn) in the Rasht-Qazvin old road (Guilan province). Iranian Journal of Health and Environment. 2020; 13(3): 409-420. ##3. Karaouzas I, Kapetanaki N, Mentzafou A, Kanellopoulos T, Skoulikidis N. Heavy metal contamination status in Greek surface waters: A review with application and evaluation of pollution indices. Chemosphere. 2021; 263: 128192 doi:10.1016/j.chemosphere.2020.128192 ##4. Ejlali Khanghah K, Tamadoni Jahromi S, Jafari H, Pourmozaffar S, Rashidi S. Evaluation of the Degree of Toxicity of Heavy Metals (Lead, Cadmium, Copper and Zinc) on Macrobenthic Communities in the Persian Gulf. J Mar Med 2023; 5 (1) :56-65. ##5. Bahador M, Moradi A, Naji A. Assessment of Heavy Metals Contamination in Surface Sediments of Shoor River Estuary, East of Bandar Abbas by using Different Indexes. oloom daryaee. 2017; 3(16):56-71. ##6. Fallah M, Hedayati A. Applying remote sensing techniques to changes of water body and aquatic plants in Anzali International Wetland (1985-2018). Theoretical and Applied Ecology. 2021; 1: 65-72 doi:10.25750/1995-4301-2021-1-065-072 ##7. Kazemi Darsanaki R, Sadat Naeemi A. Heavy Metal Contamination in Water and Sediments of Persian Gulf Coasts: Narrative Review. J Mar Med. 2023; 4 (4) :198-205. ##8. Mohammadi Galangash M, Sanati A M, Bozorgpanah Kharat Z. Investigation of total petroleum hydrocarbons (TPH) and index metals (Ni&V) on Gammarus's tissue (Pontogammarus maeoticus) and coastal sediments of the Caspian Sea; Guilan Province. Journal of Aquatic Ecology. 2018; 7(4): 9-19. ##9. Ramachandra T, Sudarshan P, Mahesh M, Vinaya S. Spatial patterns of heavy metal accumulation in sediments and macrophytes of Bellandur wetland, Bangalore. Environmental Management. 2018; 206: 1204-1210. doi:10.1016/j.jenvman.2017.10.014 ##10. Kluska M, Jabłońska J. Variability and heavy metal pollution levels in water and bottom sediments of the Liwiec and Muchawka Rivers (Poland). Water. 2023 5;15(15):2833. doi:10.3390/w15152833 ##11. Kutlu B. Dissemination of heavy-metal contamination in surface sediments of the Uzunçayır Dam Lake, Tunceli, Turkey. Human and Ecological Risk Assessment. 2018; 24(8): 1-13 doi:10.1080/10807039.2018.1441703 ##12. Esmaeilzadeh M, Karbassi A, Moattar F. Assessment of metal pollution in the Anzali Wetland sediments using chemical partitioning method and pollution indices. Acta Oceanologica Sinica. 2016; 35(10): 28-36.‌ doi:10.1007/s13131-016-0920-z ##13. Forouhar Vajargah M, Imanpoor M, Shabani A, Hedayati A, Faggio C. Effect of long‐term exposure of silver nanoparticles on growth indices, hematological and biochemical parameters and gonad histology of male goldfish (Carassius auratus gibelio). Microscopy research and technique. 2019; 82: 1224-1230.##doi:10.1002/jemt.23271 ##14. Javed T, Ahmad N, Mashiatullah A. Heavy Metals Contamination and Ecological Risk Assessment in Surface Sediments of Namal Lake, Pakistan .Pol. Environ. Stud. 2018; 27( 2):675-688. doi:10.15244/pjoes/75815 ##15. Mohammadi Galangash M, Solgi E, Bozorgpanah Z. An Assessment of Heavy metals in Coastal Sediments of the Caspian Sea, Guilan Province. Oceanography. 2017; 8(31): 27-34. doi:10.29252/joc.8.31.27 ##16. Saleem M, Sens DA, Somji S, Pierce D, Wang Y, Leopold A, Haque ME, Garrett SH. Contamination assessment and potential human health risks of heavy metals in urban soils from Grand Forks, North Dakota, USA. Toxics. 2023; 11(2):132. doi:10.3390/toxics11020132##17. Charles A, Ossa AK, Echevarria S, Hughes M, Manzoor M, Qureshi Z, et al. A case report on acquired ichthyosis and autoimmune hepatitis. J Prev Complement Med. 2024; 3(2): 97-102. doi: 10.22034/ncm.2023.418686.1139##18. Tepanosyan G, Sahakyan L, Belyaeva O, Saghatelyan A. Origin identification and potential ecological risk assessment of potentially toxic inorganic elements in the topsoil of the city of Yerevan, Armenia. Journal of Geochemical Exploration. 2016; 167: 1-11. doi:10.1016/j.gexplo.2016.04.006 ##19. Kader A, Sinha S N. Heavy metal contamination in the sediment and plants of the Sundarbans, India. Chemistry and Ecology. 2018; 34(6): 506-518. doi:10.1080/02757540.2018.1462344 ##20. Ekoa Bessa AZ, Ngueutchoua G, Kwewouo Janpou A, El-Amier YA, Njike Njome Mbella Nguetnga OA, Kankeu Kayou UR, Bisse SB, Ngo Mapuna EC, Armstrong-Altrin JS. Heavy metal contamination and its ecological risks in the beach sediments along the Atlantic Ocean (Limbe coastal fringes, Cameroon). Earth Systems and Environment. 2021; 5(2):433-44. doi:10.1007/s41748-020-00167-5 ##21. Zhang Y, Li H, Yin J, Zhu L. Risk assessment for sediment associated heavy metals using sediment quality guidelines modified by sediment properties. Environmental Pollution. 2021; 275: 115844. doi:10.1016/j.envpol.2020.115844 ##22. Li C, Wang H, Liao X, Xiao R, Liu K, Bai J, He Q. Heavy metal pollution in coastal wetlands: a systematic review of studies globally over the past three decades. Journal of Hazardous Materials. 2022; 424: 127312. doi:10.1016/j.jhazmat.2021.127312 ##23. Ravankhah N, Mirzaei R, Masoum S. Evaluation of Geoaccumulation Index, Contamination Factor, and Principal Component Analysis for Estimating Soil Contamination. Health and Environment. 2015; 8(3): 345-356. ##24. Solgi E, Khodadadi A, Mohammadi Galangash M. Characterizing Changes of Heavy Metals in the Soils from Different Urban Location of Borujerd, Lorestan Province, Iran. Journal of Chemical Health Risks. 2017; 7(3):193-205. ##25. Hanfi MY, Mostafa MY, Zhukovsky M. Heavy metal contamination in urban surface sediments: sources, distribution, contamination control, and remediation. Environmental monitoring and assessment. 2020; 192(1): 1-21.‌ doi:10.1007/s10661-019-7947-5## ##

نقش مهارت‌های شناختی در میزان موفقیت ورزشی کارکنان نظامی در رشته دفاع شخصی The role of cognitive skills in the sports success of military personnel in self-defense 1 1 زمینه و هدف: مأمورین نیروی انتظامی برای انجام موفقیت‌آمیز مأموریت‌های محوله باید از آمادگی و توان رزمی بالایی برخوردار باشند. هدف از این تحقیق بررسی نقش مهارت‌های شناختی در میزان موفقیت ورزشی کارکنان نظامی در رشته دفاع شخصی بود. روش‌ها: تحقیق حاضر از نوع توصیفی - همبستگی بود. جامعه آماری این تحقیق شامل تمامی ورزشکاران کارکنان نظامی در رشته دفاع شخصی استان تهران و البرز در سال 1402 بودند که تعداد آن‌ها بیش از 4000 نفر برآورد شد. نمونه های مورد نیاز با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی خوشهای انتخاب شدند و و پرسشنامه موفقیت ورزشی (sss)-فرم کوتاه و پرسشنامه محقق ساخته مهارتهای شناختی بین 400 نفر از ورزشکاران کارکنان نظامی در رشته دفاع شخصی استان البرز و تهران پخش و جمع‌آوری گردید. به منظور تجزیه و تحلیل داده ها از روش ضریب همبستگی پیرسون، رگرسیون خطی و رگرسیون چندگانه استفاده شد. یافته ها: نتایج جدول خلاصه مدل نشان داد که ضریب همبستگی (829/0) و ضریب تعیین (655/0) و همچنین ضریب تعیین اصلاح‌شده (649/0) محاسبه شده است، به نظر می‌رسد که مدل رگرسیونی مناسب است. متغیرهای پردازشهای بینایی (558/0=Beta)، سرعت پردازش (173/0=Beta) و پردازشهای شنوایی(128/0=Beta) و کارکردهای اجرائی(125/0=Beta) به ترتیب بهترین متغیر برای پیش‌گویی موفقیت ورزشی است (0005/0P<). نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج تحقیق می‌توان بیان کرد که برای افزایش موفقیت ورزشی در رشته دفاع شخصی باید بر بهبود پردازش‌های بینایی، سرعت پردازش، پردازشهای شنوایی و کارکردهای اجرائی به ترتیب تأکید کرد. 2 Background and Aim: Law enforcement officers must possess high combat readiness and capability to successfully carry out their assigned missions. This study aimed to examine the role of cognitive skills in the sports success of military personnel in the self-defense discipline. Methods: This study employed a descriptive-correlational research design. The statistical population included all MILITARY personnel athletes specializing in self-defense in Tehran and Alborz provinces in 2023, estimated at over 4,000 individuals. The required sample was selected using a cluster random sampling method. A total of 400 participants completed the short-form Sports Success Scale (SSS) questionnaire and a researcher-developed cognitive skills questionnaire. Data analysis was performed using Pearson correlation coefficient, linear regression, and multiple regression analysis. Results: The model summary results indicated a correlation coefficient of 0.829, a coefficient of determination (R² = 0.655), and an adjusted R² of 0.649, suggesting a suitable regression model. The best predictors of sports success were visual processing (Beta = 0.558), processing speed (Beta = 0.173), auditory processing (Beta = 0.128), and executive functions (Beta = 0.125), with a significance level of P < 0.0005. Conclusion: Based on the study results, enhancing visual processing, processing speed, auditory processing, and executive functions, respectively, is crucial for improving sports success in self-defense training 282 292 2024/12/282024/06/72024/12/122024/10/152024/12/62024/09/32024/10/27 1403/8/6 2025/03/12025/03/12025/03/42025/03/12025/03/12025/01/292025/03/1 1403/12/11 سید فردین قیصری Seyyed Fardin Qeysari دانشکده تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه تهران، تهران، ایران fardin.qeysari@ut.ac.ir حمید رضا مقامی Hamid reza Maghami دانشگاه علامه طباطبایی hmaghami@gmail.com علی نیازی پور Ali Niazipour پژوهشگاه نیروی انتظامی alin.n1364@gmail.com Cognition Sports Success Self-Defense Visual Processing Executive Functions Auditory Processing Processing Speed. شناخت موفقیت ورزشی دفاع شخصی پردازش بینایی کارکردهای اجرائی پردازش شنوایی سرعت پردازش 1. Eskandarnajad M, Mehta, Malai Zangi F. The effect of motor skill training on the visual working memory performance of students. Sci Q J Res School Virt Learn. 1969;6(1):23-30.##2. Analuoi H, Nasimi R, Bineshfar A. Comparison of information processing between athletes and non-athletes. In: Proceedings of the Second National Conference on Achievements in Sports Sciences and Health, Ahvaz; 2018. ##3. Ramadan Zadeh H. The role of auditory kinematics of movement in the reproduction and learning of the spatial characteristics of movement patterns. Motor Behav. 2018;10 (33): 125-48. doi: 10.22089/mbj.2018.5504.1644.##4. Soleimani E, Sepehrian Azar F, Emandoust H. The effectiveness of cognitive-metacognitive strategies on information processing speed based on the Stroop test in students with learning disabilities. Clin Psychol Pers. 2018;16(1): 21-31. ##5. Sheikh M, Nik Nasab F. A collection of psychological tests in physical education. Tehran: Hatemmi Publications; 2020. p. 55-59. ##6. Telkhabi M, Delghasayi Y. Thinking skills (Teacher's Guide). Tehran: Jihad University Press; 2011. ##7. Apo J, Redei A. Techniques for using virtual reality simulations for self-defense skill development. EPiC Series Comput. 2021;76:66-75. doi:10.29007/bvjn##8. Balaguer I, Castillo I, Duda JL. Apoyo a la autonomía, satisfacción de las necesidades, motivación y bienestar en deportistas de competición: un análisis de la teoría de la autodeterminación. Rev Psicol Deporte. 2008;17(1):23-39. ##9. Cetin O, Beyleroglu M, Bagıs Y, Suna G. The effect of the exercises brain on boxers' eye-hand coordination, dynamic balance and visual attention performance. Phys Educ Students. 2018;22(3):112-9. doi:10.15561/20755279.2018.0301 ##10. Cumming MM, Zelazo PD, Smith SW, Flores HR. Self-regulation and executive function: The foundation for student success. In: Handbook of Special Education Research, Volume I. Routledge; 2022. p. 285-98. doi:10.4324/9781003156857-24##11. Delis D. Introduction: A history of executive functioning as a theoretical and clinical construct. 2012.##12. Iermakov S, Podrigalo L, Romanenko V, Tropin Y, Boychenko N, Rovnaya O, Kamaev O. Psycho-physiological features of sportsmen in impact and throwing martial arts. J Phys Educ Sport. 2016;16(2):433-41.##13. Körner S, Staller MS. From system to pedagogy: Towards a nonlinear pedagogy of self-defense training in the police and the civilian domain. Secur J. 2018;31:645-59.##doi:10.1057/s41284-017-0122-1 ##14. Korobeynikov G, Korobeynikova L, Romanyuk L, Dakal N, Danko G. Relationship of psychophysiological characteristics with different levels of motivation in judo athletes of high qualification. Pedagog Psychol Med-Biol Problems Phys Train Sports. 2017;21(6): 272-8. doi:10.15561/18189172.2017.0603##15. Kozina Z, Iermakov S, Creiu M, Kadutskaya L, Sobyanin F. Physiological and subjective indicators of reaction to physical load of female basketball players with different game roles. J Phys Educ Sport. 2017;17:378-88. ##16. Korobeynikov G, Pristupa E, Korobeynikova L, Briskin U. Evaluation of physiological conditions in sport. 2013. (in Ukrainian). ##17. Krejcie RV, Morgan DW. Determining sample size for research activities. Educ Psychol Meas. 1970; 30:607-10. doi:10.1177/001316447003000308##18. Meltzer L. Executive function in education: From theory to practice. Guilford Publications; 2018.##19. Stam F, Kouzinou S, Visscher C, Elferink-Gemser MT. The value of metacognitive skills and intrinsic motivation for current and future sport performance level in talented youth athletes. Psychol. 2020;11:326-39. doi:10.4236/psych.2020.112021##20. Ruffino C, Papaxanthis C, Lebon F. The influence of imagery capacity in motor performance improvement. Exp Brain Res. 2017;235:3049-57.##doi:10.1007/s00221-017-5039-8 ##21. Seyedahmadi M, Razi MJ, Akbari H. Prevalence of sports injuries and related causes among male students aged 7–15 years in Yazd, Iran, 2022. J Prev Complement Med. 2023; 2(4): 180-186. doi: 10.22034/ncm.2023.406892.1105##22. Appelbaum LG, Erickson G. Sports vision training: A review of the state-of-the-art in digital training techniques. Int Rev Sport Exerc Psychol. 2018;11(1): 160-89. doi:10.1080/1750984X.2016.1266376##23. Du Toit PJ, Kruger PE, Tsotetsi A, Soma P, Govender C, Terblanche E. Evaluation of visual skills in sedentary and active work environments. AJPHERD. 2012;178-91.##24. Du Plessis W, Coetzee D, Pienaar AE. Interrelationships between visual-motor integration, visual perception, motor coordination and object control skills of Grade 1-learners: NW-child study. South Afr J Res Sport Phys Educ Recreation. 2015;37(3):69-81.##25. Burris K, Liu S, Appelbaum L. Visual-motor expertise in athletes: Insights from semiparametric modelling of 2317 athletes tested on the Nike SPARQ Sensory Station. J Sports Sci. 2020;38(3):320-9.##doi:10.1080/02640414.2019.1698090##26. Munzert J, Lorey B, Zentgraf K. Cognitive motor processes: the role of motor imagery in the study of motor representations. Brain Res Rev. 2009;60: 306-26. doi:10.1016/j.brainresrev.2008.12.024##27. Tran B, Allnutt AA, Wong A. COVID-19 Pandemic and Youth Fitness: A Systematic Review. J Prev Complement Med. 2023; 2(1): 3-10. doi: 10.22034/ncm.2023.381863.1069##28. Wódka K. Możliwe zastosowanie treningu wyobrażeniowego. Perfect body. 2013;20(2):3.##29. Piepiora P, Witkowski K, Migasiewicz J. Evaluation of the effects of mental visualisation training in sport with regard to karate shotokan fighters specializing in kata. J Comb Sports Martial Arts. 2017;8(1):49-53. doi:10.5604/01.3001.0010.4655 ##30. Bahle B, Beck VM, Hollingworth A. The architecture of interaction between visual working memory and visual attention. J Exp Psychol Hum Percept Perform. 2018;44(7):992. doi:10.1037/xhp0000509##31. Glazebrook CM, Welsh TN, Tremblay L. The processing of visual and auditory information for reaching movements. Psychol Res. 2016;80:757-73.##doi:10.1007/s00426-015-0689-2 ##32. Kennedy DM, Boyle JB, Shea CH. The role of auditory and visual models in the production of bimanual tapping patterns. Exp Brain Res. 2013;224 (4):507-16. doi:10.1007/s00221-012-3326-y ##33. Baudry L, Leroy D, Thouvarecq R, Chollet D. Auditory concurrent feedback benefits on the circle performed in gymnastics. J Sport Sci. 2006;24(2):149-56. doi:10.1080/02640410500130979 ##34. Wasistha IDK, Widhianingtanti LT, Wismanto YB. The relationship between executive function with learning agility in police officers. In: Proceedings of the International Conference on Psychological Studies (ICPsyche); 2023 Oct. p. 299-307. doi:10.58959/icpsyche.v4i1.47 ##35. Vestberg T, Tedeholm PG, Ingvar M, Larsson AC, Petrovic P. Executive functions of Swedish counterterror intervention unit applicants and police officer trainees evaluated with design fluency test. Front Psychol. 2021;12:724. doi:10.3389/fpsyg.2021.580463##36. Borhani Dizaji Z, Mehrinejad SA, Peyvastegar M. Prediction of defense mechanism styles based on executive functions. J Cogn Psychol. 2021;8(4):16-28.##37. Alesi M, Bianco A, Padulo J, Vella FP, Petrucci M, Paoli A, et al. Motor and cognitive development: the role of karate. Muscles Ligaments Tendons J. 2014;4 (2):114. doi:10.32098/mltj.02.2014.04##38. Shea CH, Wulf G, Park JH, Gaunt B. Effects of an auditory model on the learning of relative and absolute timing. J Mot Behav. 2001;33(2): 127-38. doi:10.1080/00222890109603145##39. Meltzer L. Executive function in education: From theory to practice. Guilford Publications; 2018.##40. Vestberg T. Executive functions and successful behavior. Karolinska Institutet, Sweden; 2021. ##41. Suchy Y. Executive functioning: Overview, assessment, and research issues for non-neuropsychologists. Ann Behav Med. 2009;37(2):106-16. doi:10.1007/s12160-009-9097-4 ##42. Kleider-Offutt HM, Clevinger AM, Bond AD. Working memory and cognitive load in the legal system: Influences on police shooting decisions, interrogation and jury decisions. J Appl Res Mem Cogn. 2016; 5(4):426-34. doi:10.1016/j.jarmac.2016.04.008##43. Page JW, Asken MJ, Zwemer CF, Guido M. Brief mental skills training improves memory and performance in high stress police cadet training. J Police Crim Psychol. 2016;31:122-6. doi:10.1007/s11896-015-9171-8 ##44. Hope L. Evaluating the effects of stress and fatigue on police officer response and recall: A challenge for research, training, practice and policy. J Appl Res Mem Cogn. 2016;5(3):239-45. doi:10.1016/j.jarmac.2016.07.008 ##45. Young L, O'Connor J, Alfrey L. Physical literacy: a concept analysis. Sport Educ Soc. 2020;25(8):946-59.##doi:10.1080/13573322.2019.1677586## ##

تکثیر و کلونینیگ و بیان ژن S2 کروناویروس در باکتری Lactococcus lactisبه منظور طراحی واکسن های نوترکیب Cloning, expression, and proliferation of the S2 Gene of SARS-CoV-2 in Lactococcus lactis for recombinant vaccine design 1 1 زمینه و هدف: همه‌گیری گسترده و تداوم کووید-19، ناشی از SARS-CoV-2، یک تهدید جدی برای عموم مردم جهان است و همچنان تهدیدی برای سلامتی عموم و بار سنگینی بر کل جامعه بشری تحمیل می‌کند. در حال حاضر، چندین واکسن عضلانی با موفقیت ساخته شده است و واکسیناسیون انبوه در بسیاری از کشورها پیشرفت کرده است. اغلب شواهدی در مورداستفاده از پروبیوتیک‌های نوترکیب، به‌ویژه باکتری‌های اسیدلاکتیک (LAB) به‌عنوان حامل واکسن ارائه می گردد. باتوجه ‌به نقش حیاتی گلیکوپروتئین SARS-CoV-2 spike (S) در اتصال ویروس، ورود و القای آنتی‌بادی‌های خنثی‌کننده، پروتئین S به طور گسترده به‌عنوان هدفی برای ساخت واکسن مورداستفاده قرار گرفته است. در این پژوهش تلاش بر این بوده است که ژن S2 زیر واحد اسپایک در باکتری Lactococcus lactis کلون و بیان شود. روش ها: در این مطالعه، ژن S2 که در پژوهش قبلی تکثیر و در پلاسمید PWPI کلون شده بود مورد استفاده قرار گرفت، این با واکنش PCR تکثیر و پس از جداسازی ژن در پلاسمید واسط PJET-1.2blunt کلون و برای نگهداری بهتر به باکتری E.Coli DH5α منتقل شد سپس ژن S2 از پلاسمید PJET-1.2blunt بریده، در پلاسمید PNZ8149 کلون و برای تکثیر و بیان پلاسمید کلون شده به باکتری Lactococcus lactis سویه NZ39000 منتقل شد. یافته ها: با توجه به یافته های پژوهش، ژن S2 با سایز 1432bp بخوبی تکثیر و جدا سازی و در پلا سمید pNz8149 کلون و پس از انتقال به باکتری L.lactis NZ39000 بیان شد پروتئین S2 در اندازه51 کیلودالتون بر روی ژل SDS-PAGE مشاهده شد. نتیجه گیری: با توجه به نتایج بدست آمده، انتقال ژن ویروس های بیماریزا به باکتریهای سودمند روده ای (LAB) می توانند به عنوان حامل وکاندید واکسن خوراکی باشند. 2 Background and Aim: The widespread and persistent COVID-19 pandemic, caused by Severe Acute Respiratory Syndrome Coronavirus 2 (SARS-CoV-2), remains a serious global health threat and continues to place a heavy burden on humanity. Currently, several intramuscular vaccines have been successfully developed, and mass vaccination programs have progressed in many countries. There is growing evidence supporting the use of recombinant probiotics, particularly lactic acid bacteria (LAB), as vaccine carriers. Given the crucial role of the SARS-CoV-2 spike (S) glycoprotein in viral attachment, entry, and induction of neutralizing antibodies, the S protein has been widely targeted for vaccine development. This study aimed to clone and express the S2 subunit gene of the spike protein in Lactococcus lactis. Methods: In this study, the S2 gene, which had been previously amplified and cloned into the pWPI plasmid, was used. The gene was amplified by PCR and subsequently isolated and cloned into the pJET-1.2/blunt plasmid as an intermediate step, then transferred to E. coli DH5α for improved preservation. The S2 gene was then excised from pJET-1.2/blunt, cloned into the pNZ8149 plasmid, and transferred to Lactococcus lactis NZ39000 for gene amplification and expression. Results: The results demonstrated that the S2 gene (1432 bp) was successfully amplified, isolated, and cloned into the pNZ8149 plasmid. Following its transfer to L. lactis NZ39000, the S2 protein was expressed and detected as a 51 kDa band on SDS-PAGE. Conclusion: The findings suggest that transferring pathogenic viral genes into beneficial gut bacteria (LAB) may provide a promising strategy for developing oral vaccine candidates. 293 300 2024/12/282024/06/72024/12/122024/10/152024/12/62024/09/32024/10/272024/09/15 1403/6/25 2025/03/12025/03/12025/03/42025/03/12025/03/12025/01/292025/03/12025/01/29 1403/11/10 فاطمه افشار Fateme Afshar دانشگاه آزاد اسلامی fatemeh2169@gmail.com مرتضی مهدوی Morteza Mahdavi موسسـه تحقیقات واکسن و سرم سازی رازی mahdavi.morteza51@gmail.com مهرداد معماریان Mehrdad Memarian دانشگاه آزاد اسلامی hadis74@ymail.com محمد جلیل ذریه زهرا Mohammad Jalil Zorriehzahra موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور zorrieh@yahoo.com سید داوود حسینی Seyed Davood Hosseini موسسه تحقیقات واکسن و سرم سازی رازی، سازمان آموزش، تحقیقات و ترویج کشاورزی، اراک، ایران hosseinida@yahoo.com COVID-19 SARS-CoV-2 Gene Expression Recombinant Protein Cloning S2 Gene کووید-19 SARS-COV-2 بیان ژن پروتئین نوترکیب کلون‌سازی ژن S2 1. Koksoy Vayisoglu S, Aydin Besen M, Oncu E. Perspectives of midwifery and nursing students on recommending the COVID-19 vaccine to women of reproductive age and factors influencing counseling competency: a cross-sectional study. J Prev Complement Med. 2024; 3(1): 1-11. doi: 10.22034/ncm.2023.418212.1133 ##2. Masters PS. The molecular biology of coronaviruses. Advances in virus research. 2006;66:193-292. doi:10.1016/S0065-3527(06)66005-3##3. Li F. Structure, function, and evolution of coronavirus spike proteins. Annual review of virology. 2016;3:237-61. doi:10.1146/annurev-virology-110615-042301##4. Yurina V, Adianingsih OR, Widodo N. Oral and Intranasal Immunization with Recombinant Food-Grade Lactococcus Lactis Expressing High Conserved Region of SARS-CoV-2 Spike Protein Triggers Immunity Responses in Mice. 2021. doi:10.21203/rs.3.rs-951426/v1##5. Yurina V. Coronavirus epitope prediction from highly conserved region of spike protein. Clinical and experimental vaccine research. 2020;9(2):169. doi:10.7774/cevr.2020.9.2.169##6. Ghavamipour F, Nasrollahi P, Dabirmanesh B, Jalili H, KHAJEH K. The evil role of spike in the coronaviruses: structure, function and evolution. 2020.##7. Huang Y, Yang C, Xu X-f, Xu W, Liu S-w. Structural and functional properties of SARS-CoV-2 spike protein: potential antivirus drug development for COVID-19. Acta Pharmacologica Sinica. 2020;41(9):1141-9. doi:10.1038/s41401-020-0485-4##8. Gordon DL. Meningitis and Encephalitis. PCR for Clinical Microbiology: An Australian and International Perspective. 2010:63-6. doi:10.1007/978-90-481-9039-3_4##9. Rezaei M, Rabbani Khorasgani M, Aliramaei MR. Recombinant lactococcus, a new approach to oral vaccines. Journal of Arak University of Medical Sciences. 2020;23(6):786-805. doi:10.32598/jams.23.6.5030.3 ##10. Song AA-L, In LL, Lim SHE, Rahim RA. A review on Lactococcus lactis: from food to factory. Microbial cell factories. 2017;16:1-15. doi:10.1186/s12934-017-0669-x##11. AiLian S, In L, Swee Hua E, Raha Abdul Rahim RAR. A review on lactococcus lactis: from food to factory. 2017.##12. Khorasgani MR, Shafiei R. Traditional yogurt as a source of lactobacilli and other lactic acid bacteria in Iran. Yogurt in health and disease prevention: Elsevier; 2017. p. 285-94. doi:10.1016/B978-0-12-805134-4.00016-X##13. D'Silva I. Recombinant technology and probiotics. Int J Eng Technol. 2011;3(4): 288-93.##14. Novotny R, Scheberl A, Giry-Laterriere M, Messner P, Schäffer C. Gene cloning, functional expression and secretion of the S-layer protein SgsE from Geobacillus stearothermophilus NRS 2004/3a in Lactococcus lactis. FEMS microbiology letters. 2005;242(1):27-35. doi:10.1016/j.femsle.2004.10.036##15. Laden L, Arslan H, Mohammad Hadi A. Cloning of prochymosin gene in Lactococcus lactis bacteria. 2012.##16. Yaser R, Mohammad Rukh, Seyed Hamidza, Rahman Az, Hossein Ka, Marzieh R. Cloning of the immunogenic region of Clostridium difficile toxin B in Lactococcus lactis with the aim of developing a Lactococcus-based oral vaccine against Clostridium difficile colitis. 2019.##17. Pontes DS, De Azevedo MSP, Chatel J-M, Langella P, Azevedo V, Miyoshi A. Lactococcus lactis as a live vector: heterologous protein production and DNA delivery systems. Protein expression and purification. 2011;79(2):165-75. doi:10.1016/j.pep.2011.06.005##18. Zhao P, Ke J-S, Qin Z-L, Ren H, Zhao L-J, Yu J-G, et al. DNA vaccine of SARS-Cov S gene induces antibody response in mice. Acta biochimica et biophysica Sinica. 2004;36(1):37. doi:10.1093/abbs/36.1.37##19. Ebrahimirad, B., Payandeh, H. Transient loss of consciousness without cerebral origin following injection of Sinopharm vaccine. J Prev Complement Med. 2024; 3(3): 145-148. doi: 10.22034/ncm.2023.403217.1091##20. Kunji ER, Slotboom D-J, Poolman B. Lactococcus lactis as host for overproduction of functional membrane proteins. Biochimica et Biophysica Acta (BBA)-Biomembranes. 2003;1610(1):97-108. doi:10.1016/S0005-2736(02)00712-5## ##