fa بررسی و شناسایی بندپایان سمی در جزایر سه‌گانه ایرانی تنب بزرگ، تنب کوچک، بوموسی و قشم در خلیج‌فارس طب دریا Marine Medicine پژوهشي اصیل Original Article <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:IRANsans;"><span style="font-size:12px;"><strong>زمینه و هدف: </strong>منطقه خلیج فارس دارای آب و هوای گرم و مرطوب بوده و شرایط مناسب برای تکثیر، زیست و گسترش انواع حشرات و بندپایان سمی را دارد. پیش از این، مطالعاتی بر روی برخی از حشرات و بندپایان سمی از جمله عقربها و مورچه ها و زنبورهای نیش زن انجام گرفته است، مطالعه حاضر در ادامه بررسی &shy;های قبلی و تکمیل شناسایی سایر بندپایان سمی مانند عنکبوت ها، رطیل و صدپایان سمی در جزایر سه&shy;گانه و قشم انجام گرفت.<br> <strong>روش ها:</strong> این مطالعه توصیفی- مقطعی در طول سال 1393 در جزایر سه&shy;گانه تنب&shy;های بزرگ و کوچک، بوموسی و قشم به انجام رسید. برای صید بندپایان سمی شامل صدپایان از روش جستجوی مستقیم در زیستگاه های طبیعی آنها و روش صید دستی (Hand catching) و همچنین تله گذاری با روش تله&shy;های چاله&shy;ای (Pitfall trap) استفاده شد. برای صید عنکبوتهای سمی هم روش جستجو و صید مستقیم آنها در محل های تاریک و مرطوب مانند انبارها، سقف اماکن و غیره و همچنین روش صید انبوه (Total catch) بکار رفت. صید شبه&shy; عنکبوتها نیز با جستجوی آنها در هنگام شب در اطراف اماکن انجام شد. نمونه &shy;های صید شده در داخل الکل 70% قرار گرفت و تشخیص سیستماتیکی آنها با استفاده از کلیدهای تشخیص معتبر انجام گرفت.<br> <strong>یافته ها: </strong>در این مطالعه تعداد 38 عدد از صدپای بسیار سمی اسکولوپندرا ولیدا (Scolopendra valid) صید و تعیین هویت شد و 70 نمونه دیگر تا حد جنس اسکولوپندرا (Scolopendra spp) تشخیص داده شد. همچنین تعداد 158 عدد عنکبوت صید گردید. در این بین 3 نمونه از عنکبوت بسیار خطرناک و سمی بیوه سیاه پشت قرمز (Latrodectus hasselti ) از روستای مسن و منطقه سوزا و شهر قشم در جزیره قشم صید شد. همچنین تعداد 28 عدد از شبه&shy;عنکبوت&shy;ها از گروه عنکبوت شتری در محیط&shy;های نظامی روستای مسن در جزیره قشم صید گردید. عنکبوت&shy;های شتری غول پیکر از خانواده گالئودیده (Galeodidae) شناسایی شدند.<br> <strong>نتیجه گیری: </strong>در این مطالعه گونه های بیشتری از بندپایان سمی از جزایر سه&shy;گانه و قشم گزارش گردید و اطلاعات بیشتری از فون بندپایان سمی در جزایر بدست آمد. این یافته در زمینه آگاهی از وضعیت انتشار گونه ها و کنترل این بندپایان سمی می تواند مفید واقع شود و علاوه بر این در مطالعات زیست شناسی می تواند مورد استفاده قرار گیرد.</span></span></div> <div style="text-align: justify;"><strong>Background and Aim:</strong> The Persian Gulf region has a warm and humid climate with suitable conditions for the reproduction, biodiversity and spread of poisonous insects and arachnids. Previous studies have reported some stinging insects and arachnids including scorpions, bees, wasps and ants on Persian Gulf islands. This study was performed to report more species than other stinging arthropods.<br> <strong>Methods:</strong> This descriptive cross-sectional study was conducted during 2014 in the Triple Iranian Islands, Greater Tunb, Lesser Tunb, Bu-Muosa and Qeshm in the Persian Gulf. In this study, direct hunting, hand catching, pitfall trap and total catch methods were used for hunting of insects and arachnids. Direct poaching in their natural habitats and hand catching as well as pitfall trap trapping were used for the poisonous arthropods, including centipedes. For the capture of poisonous spiders, the method of searching and catching them in dark and damp places such as warehouses, roofs, etc., as well as the total catch method was used. The spider-like species were also hunted around the places by night searches. Samples were conserved in 70% alcohol and moved to Health Research Center laboratory. Systematic identification was done by used of valid diagnostic keys.<br> <strong>Results:</strong> In this study, 38 highly toxic centipedes (Scolopendra valid) were captured and identified and 70 more were identified as Scolopendra spp. A total of 158 spiders were also captured. This total includes three specimens of the extremely dangerous and poisonous red-backed black widow (Latrodectus hasselti) from the old village and Souza area and Qeshm city on Qeshm Island. In addition, 28 spider-like species were captured from camel spider group in the military environment of the old village on Qeshm Island. Giant camel spiders were identified from the Galeodidae family.<br> <strong>Conclusion:</strong> In this survey, more species of stinging/biting arachnids were reported from Triple Iranian Islands and Qeshm and therefore more information was obtained from poisoning arthropod fauna in the islands. The findings from these studies, in addition to awareness of species distribution, can be useful in the management and control of these arachnids and may help in future biological studies.</div> بندپایان سمی, عنکبوتیان, جزیره, ایران, خلیج فارس. Arachnids, Poisonous Arthropods, Iranian Islands, Persian Gulf. 156 162 http://jmarmed.ir/browse.php?a_code=A-10-69-1&slc_lang=fa&sid=1 Mehdi Khoobdel مهدی خوبدل khoobdel@yahoo.com 10031947532846001035 10031947532846001035 Yes Health Research Center, Baqiyatallah University of Medical Sciences, Tehran-Iran مرکز تحقیقات بهداشت نظامی، پژوهشکده سبک زندگی، دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌الله (عج)، تهران، ایران مهدی سالاری msalari@gmail.com 10031947532846001036 10031947532846001036 No Hossein Jafari حسین جعفری 10031947532846001037 10031947532846001037 No Medical Genetic Research Center, Saheb Zaman Hospital, Bandar Abbas, Iran مرکز تحقیقات ژنتیک پزشکی، بیمارستان صاحب الزمان، بندرعباس، ایران Mohammad Mehdi Bahmani محمدمهدی بهمنی 10031947532846001038 10031947532846001038 No Environmental Health Unit, Medical Navy of Bandar Abbas, Bandar Abbas, Iran واحد بهداشت محیط، بهداری منطقه یکم دریایی، بندرعباس، ایران